Arnon Grunberg Christine Mussche

[VOLZET] ARNON GRUNBERG + CHRISTINE MUSSCHE

  • vrijdag 29/11 19:30-20:30
Locatie
Balzaal Vooruit
Soort evenement
Festivalbabbel
Toegankelijkheid
  • Wheelchair
  • Language

Gastvrouw Fien Sabbe

Een kwarteeuw geleden debuteerde de Nederlandse schrijver en columnist Arnon Grunberg met zijn Blauwe Maandagen. Het was een instant bestseller en vond snel zijn weg naar een internationaal lezerspubliek in maar liefst 13 talen. Later volgden columns voor De Volkskrant, NRC Handelsblad, Humo, The New York Times, Die Zeit, L’Espresso … en romans Onze oom, De joodse messias, Figuranten, Fantoompijn, Moedervlekken, Huid en haar, Brieven aan Esther, Goede mannen, De asielzoeker … En uiteraard Tirza, waarmee hij de Libiris én de Gouden Boekenuil won en zo de felbegeerde dubbel pakte. Niet zelden worden zijn boeken bevolkt door personages die vast lijken te zitten in een mistige tristesse, gekweld door pijn, vechtend tegen duistere verlangens, of uitgeput door wanhopige pogingen vorm te geven aan de leegte. Vaak fundamenteel eenzaam in een rationele liefdesrelatie, soms troost zoekend in van elke romantiek ontdane seks. In een uiterst uitgekiende heldere stijl, met zinnen van franjes en bombast ontdaan, neemt Grunberg je bij de hand en zo op sleeptouw doorheen een verhaal dat je langzaamaan de keel toeknijpt. “We leven in een veel te moraliserende tijd. Voortdurend staan we klaar om alles en iedereen af te keuren. Maar in plaats van anderen altijd maar met onze meningen op te zadelen, zouden we beter eens naar hen luisteren.” Grunberg is gebeten om de essentie van menselijk gedrag in al zijn gedaantes te ontrafelen. En dat doet hij niet door zich op te sluiten in zijn werkkamer, maar door letterlijk Onder de mensen te komen. Als embedded journalist in Irak, als kamerjongen in Beieren. Of in Gent. Waar hij in de zomer van 2018 10 dagen lang een kamer betrok in Zuiderlicht, de OCMW-zorgsite in Mariakerke. Elke dag liep hij er mee met fysiotherapeuten, verpleegkundigen, dokters ... en ging er het gesprek aan met de bewoners. Het resultaat was een 11-delige reeks in De Standaard waar hij de menselijkheid in een grote zorgfabriek naar boven haalde. Hij liet er dankbaarheid, rust en bewondering toe. “Als je blackjack speelt, zeg je ook niet: ‘Ik heb récht op een koning en een aas’. Je aanvaardt de kaarten die je krijgt en maakt er het beste van. Zo moet je ook leven. Als een blackjackspeler.”

We brengen hem samen met strafpleiter Christine Mussche, al even hard gebeten door de mens in al zijn gedaantes. “Hoe wij in elkaar zitten, dat interesseert mij ongelooflijk.” Zonder taboes ontwart ze de beweegredenen achter iemands gedrag & daden, wanneer ze slachtoffers en daders van crimineel gedrag bijstaat. Ze wil begrijpen welk complex samenspel van psychologische, neurologische en omgevingsfactoren iemands leven in een beslissende plooi kan leggen. “Daders van misdrijven zijn meestal te recupereren. Als we maar de moeite doen om te begrijpen hoe het komt dat ze in de fout zijn gegaan en hoe we kunnen vermijden dat ze dat opnieuw doen.” Wat maakt dat een mens nu eens bezwijkt en dan weer ontzettend moedig is?  Ze heeft mededogen voor de onbeholpen en kwetsbare mens. Maar is tegelijk snoeihard voor wat structureel scheef zit en fundamenteel fout loopt in onze samenleving. Niet op een schreeuwigere toon. Maar kalm en bedachtzaam, zorgvuldig haar woorden kiezend, laat ze de luide roepers met hun grote woorden verbleken. “Dat vrouwen niet langer tolereren hoe sommige mannen met hen omgaan, is een maatschappelijke kentering die er al langer zat aan te komen.” Haar nuchtere kijk en sterke voelsprieten laten haar zelden in de steek. Al meer dan 35 jaar stijlvol steady in the storm. Sinds 2010 vertegenwoordigt ze slachtoffers van seksueel misbruik door de katholieke kerk. En het was tijdens haar carrière niet de enige keer dat ze oog in oog stond met de donkerste kanten van mens en maatschappij. Tegelijk staat ze met zo veel mildheid in het leven, heeft ze oog voor zo veel schoonheid en hoop, dat het aanstekelijk werkt. Ze laat zich niet dicteren door de lelijkheid van de wereld, maar probeert het geluksgevoel te vangen. 


Een Festivalbabbel met twee analisten van menselijk gedrag, over de mens in al zijn schoonheid en lelijkheid. Over onze gedachten en hoe vrij die zijn. Over boosheid die kleiner wordt en mildheid die groter wordt.  Over de innerlijke strijd die in ons allemaal woedt. Over alleen willen zijn en toch geluk enkel kunnen ervaren in verbinding met anderen. Over de betekenis van ouderschap. Over de weinige tijd die we elkaar gunnen om te rouwen. Over de buigzame grenzen van het begrip menswaardig, over aftakeling die onvermijdelijk is. Over verlammend hoge verwachtingen die we onszelf en elkaar opleggen. En over de mislukte pogingen die daarbij komen kijken.